“Sorun Teknik Hata Değil, ‘İş Takibi’ Mantığı”
Gümrük süreçlerinin yüzeysel bir yaklaşımla ele alınmasının bedelinin çok ağır olduğunu belirten Ahmet Özenalp, kronikleşen sektörel hatayı şu sözlerle özetledi:
“Meslek hayatım boyunca incelediğim dosyalar gösteriyor ki; yaşanan sorunların çoğu basit birer teknik hata değil. İşinde ehli olmayan gümrük müşavirlerin süreci yönetmeye çalışması, bu süreçlerin yeterince sorgulanmaması, belgelerin gerçek anlamda incelenmemesi ve dış ticaretin yalnızca sıradan bir ‘iş takibi’ mantığıyla yürütülmesi, olayları idari ceza boyutundan çıkarıp adli soruşturmalara dönüştürüyor.”
Özenalp; yanlış A.TR düzenlenmesi, menşe farklılıkları, Dahilde İşleme İzin Belgesi (DİİB) uygulamalarındaki hatalar ve hatta bazı dosyalarda karşılaşılan sahte TEV (Telafi Edici Vergi) makbuzları gibi yöntemlerle firmaların doğrudan suça bulaştırıldığını ifade etti.
Yaşanmış Bir İhracat Krizi: “Biz Sadece Tekstil Üretiyorduk!”
Konunun ciddiyetini Bursa’da yaşanan gerçek bir ibretlik dosya ile örneklendiren Ahmet Özenalp, dış ticaret firmalarının düştüğü büyük yanılgıyı gözler önüne serdi:
“Bursa’da uzun yıllardır Avrupa’ya ihracat yapan büyük bir tekstil firması, süreçlerin tamamını danışmanlık aldığı gümrük müşavirliği firmasına bırakmıştır. Firma için konu sadece üretmek ve satmaktan ibaretti. Düzenlenen A.TR belgeleri, menşe beyanları ve vergi hesaplamaları hiç sorgulanmadan rutin olarak yapılıyordu. Yıllarca hiçbir sorun yaşanmadı, mallar sorunsuz çıktı.
Ancak yıllar sonra yapılan ‘sonradan kontrol’ ve uluslararası bilgi talepleriyle dosyalar bir anda patladı. Belgeler ile eşyanın teknik özellikleri arasında uyumsuzluklar, A.TR ve EURO 1 belgeleri ile ihracat beyannameleri arasında çelişkiler tespit edildi. Firma yönetiminin ‘gümrük müşaviri yönetiyor’ diyerek süreçleri hiç sorgulamadığı ortaya çıktı.
Sonuç ne mi oldu? Dosya idari incelemeden çıkıp 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu kapsamına alındı. Kendisini hiçbir zaman ‘kaçakçılık’ kavramıyla yan yana düşünmeyen firma yetkilileri savcılıkta ifade vermek zorunda kaldı. Yıllar önceki işlemler adli dosyanın parçası haline geldi. Çünkü dış ticarette yapılan hata, işlemin yapıldığı gün sona ermez.”
“Basiretli Tacir Olmak ve Riski Yönetmek Zorundasınız”
Türk Ticaret Kanunu’nun 18/2 maddesinde düzenlenen “basiretli tacir” ilkesine atıfta bulunan BGM A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Özenalp, şirketlerin geçmişte benzer adli riskler yaratmış veya güven kaybına uğramış yapılarla çalışmaya devam etmesinin anlaşılmaz olduğunu söyledi.
Gümrük müşavirliği anlayışının artık kökten değişmesi gerektiğini vurgulayan Özenalp, “Bugün gümrük müşavirliği sadece beyanname yazan bir yapı olamaz. İhtiyaç duyulan şey; süreci sorgulayan, belgeyi analiz eden ve doğabilecek hukuki riskleri yıllar öncesinden görebilen bir risk yönetimi anlayışıdır. BGM A.Ş. olarak felsefemiz tam olarak budur: Gümrükte sadece işlem yapmıyor, risk yönetiyoruz. Çünkü dış ticarette en büyük maliyet, firmaların fark etmediği adli risklerdir,“ diyerek sözlerini noktaladı.
Rekabet.net
News
