Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulunda casuslukla ilgili yeni suç tanımlaması bulunurken, “etki ajanlığı” düzenlemesi olarak da bilinen Noterlik Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi “etki ajanlığı” suçu getiren madde, TBMM grup başkanvekillerinin anlaşması sonrası geri çekildi. Madde yeniden düzenlenecek. CHP Grup Başkanvekili Murat Emir yaptığı açıklamada, “Kamuoyunda etki ajanlığı olarak bilinen kanun teklifi, haftalardır sürdürdüğümüz gerek halkımızın büyük desteğini alarak kamuoyunu bilgilendirme çalışmalarımız ile gerek meclisteki çalışmalarımız ve eleştirilerimiz sonucunda an itibari ile geri çekildi” dedi.

Teklif neler içeriyor?

Türk Ceza Kanunu’ndaki (TCK) “casusluk” suçunun kapsamını genişleten ve “etki ajanlığı” olarak bilinen düzenlemede yirmi üç maddeden oluşan yasa teklifinin, TCK’nın “Devlet Sırlarına Karşı Suçlar ve Casusluk” bölümü, “Devletin güvenliği veya siyasal yararları aleyhine suç işleme” başlığıyla yeni suç tanımı ekleyen 16’ncı maddesi tartışma konusu olmuştu. AK Parti “yeni tip casuslukla mücadele”de teklifin gerekli olduğunu savunurken, muhalefet ve basın meslek örgütleri, “muğlak ifadeler içerdiği için cadı avına dönüşebileceği” eleştirileri getirmişti. CHP, teklifin Meclis’ten aynen geçmesi halinde Anayasa Mahkemesi’ne iptal başvurusu yapmaya hazırlandığını açıklamış, CHP lideri Özgür Özel de Meclis'te yaptığı grup toplantısında, "... etki ajanlığı yasasını geçirmemek için milletvekillerimiz ellerinden ne geliyorsa yapacaklar" açıklamasını yapmıştı.

Mayıstan bu yana gündemde

Düzenleme Mayıs 2024’te gündeme gelirken, AK Parti düzenlemeyi 9. Yargı Paketi'nden tepkiler nedeniyle geri çekmişti. İlk taslakta, “Türk vatandaşları veya kurum ve kuruluşları ya da Türkiye’de bulunan yabancılar hakkında araştırma yapan veya yaptıranlar” ifadeleri de suç kapsamına alınmıştı. Son taslakta bu ifade yer almazken, teklifte, “devletin güvenliği veya iç ya da dış siyasal yararları aleyhine yabancı bir devlet veya organizasyonun stratejik çıkarları veya talimatları doğrultusunda suç işleyenlerin cezalandırılacağı” hükmü yerini korudu.

Teklif ne getiriyor?

Yasa teklifi, TCK'daki “casusluk” suçunu düzenleyen 339’uncu maddeye “devletin güvenliği veya siyasal yararları aleyhine suç işleme” başlığı altında yeni bir ekleme yapıyor. Teklif, “casusluk suçu” kapsamı dışında olmak kaydıyla, “devletin güvenliği veya iç veya dış siyasal yararları aleyhine yabancı bir devlet veya organizasyonun stratejik çıkarları veya talimatı doğrultusunda suç işleyenler hakkında üç yıldan yedi yıla kadar hapis cezası” verilmesini öngörüyor. Teklif ayrıca, “Fail hakkında hem bu suçtan hem de işlediği ilgili suçtan dolayı ayrı ayrı cezaya hükmolunur” ifadesiyle çifte cezalandırmanın da yolunu açıyor. Suçun, savaş sırasında veya savaşa hazırlıklarını tehlikeye sokması halinde, ceza 8 yıldan 12 yıla kadar artırılabilecek. Söz konusu suçtan kovuşturma yapılması ise Adalet Bakanlığı'nın iznine bağlanıyor.