Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), kira, ücret ve değer artış kazancı gibi gelirlerini beyan etmeyen yüz binlerce mükellef tespit ederken bunların cezai işlem uygulanmadan "pişmanlık" hükmünden yararlanıp vergi borçlarını ödeme imkanı bulunuyor. GİB'den alınan bilgiye göre, geçen yıl elde edilen gelirlere ilişkin 1 Mart'ta başlayan gelir vergisi beyan dönemi 5 Nisan'da sona erdi. Bu dönemde kira, ücret, menkul sermaye iradı ile diğer kazanç ve iratlardan gelir elde eden 1 milyon 811 bin mükellef beyanname verdi. Beyannamelerle 399,2 milyar lira matrah ve 126,9 milyar lira vergi beyan edildi. Bu kapsamda geçen yıla oranla beyanname sayısında yüzde 27, matrah miktarında yüzde 107 ve hesaplanan vergide yüzde 101 artış sağlandı.

Düzenli ödeyene teşekkür

Başkanlık, kira ve ücret gibi gelirleri için beyanname veren 1,8 milyon mükellefin yanı sıra ticari, zirai ya da serbest meslek kazancı açısından bildirimde bulunan 2,6 milyon mükellefe SMS göndererek, beyannamelerini zamanında verdiği için teşekkür etti. GİB, beyan döneminin sona ermesinin ardından kira, ücret ve değer artış kazancı kaynaklı gelir elde etmesine rağmen beyanname vermeyen mükellefleri de saptadı. Bankalar, sigorta şirketleri, tapu ve nüfus idaresi başta olmak üzere çok sayıda kurumdan elde edilen bilgiler kullanılarak yapılan analizler neticesinde, kiraya verdiği konutlar aracılığıyla gelir elde etmesine rağmen beyanname vermeyen 362 bin mükellef belirlendi. Gelir İdaresi, 15 bin mükellefin de iş yeri olarak kiraya verdikleri yerler üzerinden beyan edilmesi gereken kira geliri sağlamasına rağmen beyanname vermediğini ortaya çıkardı. Bankalar, gayrimenkul değerleme şirketleri ile tapudan alınan bilgiler karşılaştırılarak, 5 yıl içindeki gayrimenkul alım satım işlemi nedeniyle gelir vergisine tabi değer artışı kazancı elde eden ancak beyanname vermeyen 32 bin mükellef olduğu da görüldü. Ayrıca, bankalar ve Sosyal Güvenlik Kurumundan alınan bilgilerle muhtasar ve prim hizmet beyannamesinden elde edilen veriler sonucu ücret gelirini beyan etmeyen mükellefler de araştırıldı. Buna göre, tek işverenden 1,9 milyon liradan fazla ücret alan 6 bin 800 kişi ve birden fazla işverenden ücret alan 6 bin 300 kişi olmak üzere toplam 13 bin 100 mükellefin ücret gelirleri için beyanname vermediği anlaşıldı.

Vergi dairelerine bildirilecekler

Başkanlık, söz konusu mükelleflerin vergi dairelerine bildirilmesine ilişkin çalışmalara başladı, kısa süre içinde bu bildirimlerin yapılması bekleniyor. Bu arada, 2023'te kira geliri, ücret ya da değer artış kazancı elde etmesine rağmen beyanname vermeyen mükelleflerin, vergi daireleri tarafından gerekli işlemlere başlanmadan önce pişmanlıkla bildirim yapma imkanı bulunuyor. Pişmanlıkla beyanname verildiğinde, vergi cezası kesilmeden vergiler ödenebiliyor. Beyannameler Hazır Beyan Sistemi üzerinden verilebiliyor ve vergi de yine bu sistem üzerinden banka kartı ya da kredi kartı ile çevrim içi ödenebiliyor. Vergi dairesinin yazısı üzerine beyanname verilmesi durumunda ise vergiler cezalı kesiliyor.