08 Eylül 2024 itibariyle Covid-19 ile mücadelede aşılanan sayısı kişiye ulaştı.
ABD’de açıklanan makroekonomik veriler güçlü sinyaller vermeye devam ederken, söz konusu veriler Fed yetkililerinin enflasyonun soÄŸuduÄŸuna dair daha fazla kanıt görmek istedikleri ve faiz indirimi konusunda aceleci davranılmaması gerektiÄŸine yönelik sözle yönlendirmelerini destekledi.
Atlanta Fed BaÅŸkanı Raphael Bostic, politika faizini deÄŸiÅŸtirmeden önce enflasyonun yüzde 2 hedefine gideceÄŸi yol konusunda biraz daha sabırlı ve emin olmaları gerekebileceÄŸini belirterek, “ABD’de yüzde 2’lik enflasyona ulaÅŸmanın diÄŸer yerlere göre daha uzun sürmesi beni ÅŸaşırtmaz.” deÄŸerlendirmesinde bulundu.
Fed Yönetim Kurulu Ãœyesi Christopher Waller, “Veriler enflasyonun artmadığını gösteriyor ve ben politika faizindeki daha fazla artışın muhtemelen gereksiz olduÄŸuna inanıyorum.” ifadelerini kullandı.
Para politikası duruşunun gevşetilmesini rahatlıkla destekleyebilmesi için birkaç ay daha iyi enflasyon verilerinin görülmesi gerektiğini vurgulayan Waller, veriler güven verirse bu yılın sonunda faiz indirimini düşünebileceklerini bildirdi.
Fed’in denetimden sorumlu baÅŸkan yardımcısı Michael Barr, enflasyonla ilgili hala yapacak iÅŸleri olduÄŸunu ifade ederek, daha önce düşünülenden daha uzun süre para politikasını sıkı tutmak gerekeceÄŸini belirtti.
Öte yandan, Fed’in politika faizini yüzde 5,25-5,50 aralığında sabit tuttuÄŸu, 30 Nisan-1 Mayıs’ta düzenlenen toplantısına iliÅŸkin yayımladığı tutanaklar, son verilerin dezenflasyon sürecinin beklenenden daha uzun sürebileceÄŸini gösterdiÄŸini ve bazı banka yetkililerin gerekmesi halinde faiz oranlarını artırmaya açık olduÄŸunu ortaya koydu. Tutanaklarda, “Bazı yetkililer, enflasyona yönelik risklerin gerektirmesi halinde politikayı daha da sıkılaÅŸtırma isteÄŸinden bahsetti.” ifadesi kullanıldı.
Böylece para piyasalarındaki fiyatlamalarda Fed’in eylülde ilk faiz indirimine gitme ihtimali yüzde 65’ten, yüzde 50’ye geriledi. Bankanın faiz indirimine baÅŸlama ihtimali kasımda yüzde 63 ve aralıkta yüzde 80 ihtimalle fiyatlanıyor.
Orta DoÄŸu’da yaÅŸanan geliÅŸmeler yakından takip edilirken, Ä°ran devlet televizyonu, Ä°ran CumhurbaÅŸkanı Ä°brahim Reisi ve DışiÅŸleri Bakanı Hüseyin Emir Abdullahiyan’ın helikopter kazasında hayatını kaybettiÄŸini duyurdu.
Bu geliÅŸmelerle birlikte, ABD’nin 10 yıllık hazine tahvil faizi geçen hafta yaklaşık 5 baz puan artışla yüzde 4,47’ye çıktı.
Dolar endeksi de yüzde 0,2 artışla 104,7 seviyesine çıktı.
Altının ons fiyatı, Fed’in politika faizini beklenenden daha uzun bir süre yüksek seviyelerde tutabileceÄŸine yönelik öngörülerin güçlenmesiyle haftayı yüzde 3,33 azalışla 2.334,17 dolardan tamamladı.
Brent petrolün varil fiyatı ise dünyanın en büyük petrol tüketicisi ABD’deki petrol talebine iliÅŸkin endiÅŸelerle geçen hafta yüzde 2,2 azalışla 81,9 dolara geriledi.
ABD’de seçim dönemi yaklaşırken, ABD BaÅŸkanı Joe Biden yönetiminin, yaz sezonunda fiyatları düşürmek amacıyla kuzeydoÄŸudaki rezervlerden 1 milyon varil benzini satışa sunacağı bildirildi.
Bakırın libresi ise Çin fabrikaların rekor fiyatlar ödemekten kaçınması sonrasında talebin azalması ve Fed yetkililerinin açıklamalarıyla haftayı yüzde 7,3 düşüşle 4,75 dolardan tamamladı
Ethereum borsa yatırım fonu (ETF) baÅŸvurularının onaylanacağına iliÅŸkin haber akışının ardından, 71 bin doların üzerini test eden Bitcoin, geçen hafta yüzde 2,5’in üzerinde deÄŸer kazanarak 68 bin 500 doların üzerinde dengelendi.
New York borsasında geçen hafta ABD’de açıklanan verilerin ekonomik aktivitedeki canlılığa iÅŸaret etmesinin ardından Fed’in ilk faiz indirimine iliÅŸkin beklentilerin yılın son çeyreÄŸine ötelenmesiyle risk algısı arttı.
Ülkede açıklanan verilere göre, öncü imalat sanayi, hizmet sektörü ve bileşik Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) beklentileri aşarak, ülkede ekonomik faaliyetin hızlandığına işaret etti.
ABD’de imalat sanayi PMI mayısta aylık 0,9 puan artarak 50,9’a, hizmet sektörü PMI 3,5 puan yükselerek PMI 54,8’e ve bileÅŸik PMI 3,1 puan artarak 54,4 ile öngörülerin üzerine çıktı.
Ülkede ilk kez işsizlik maaşı başvurusunda bulunanların sayısı, 18 Mayıs ile biten haftada 215 binle beklentilerin altında kalırken, yeni konut satışları da nisanda aylık bazda yüzde 4,7 azalışla 634 bine düşerek piyasa tahminlerinin altında gerçekleşti.
Ülkede, dayanıklı mal siparişlerinin tutarı nisanda aylık bazda azalış beklentilerinin aksine yüzde 0,7 arttı.
ABD’de Michigan Ãœniversitesince ölçülen tüketici güven endeksi, mayısta yukarı yönlü revize edilerek 69,1 oldu.
Tüketicilerin kısa vadeli enflasyon beklentisi, mayısta yüzde 3,2’den 3,3’e yükselirken, uzun vadeli enflasyon beklentisi yüzde 3’te kaldı.
Kısa vadeli enflasyon beklentisine ilişkin öncü veri yüzde 3,5 ve uzun vadeli enflasyon beklentisi yüzde 3,1 olarak açıklanmıştı.
Ayrıca Fed’in “ABD Hanehalkı Ekonomik Refahı” raporu, yüksek fiyatların çoÄŸu hane için sorun olmayı sürdürmesi ve iÅŸ gücü piyasasının güçlü kalmaya devam etmesi nedeniyle geçen yıl mali refahın 2022’ye göre neredeyse hiç deÄŸiÅŸmediÄŸini ortaya koydu.
Analistler, ekonomik canlılığa iliÅŸkin olumlu veri akışının Fed’in politika faizini daha uzun süre yüksek tutma ihtimalini artırdığını ifade ederek, iÅŸsizlik maaşı baÅŸvurularındaki düşüşün de ABD’de istihdam büyümesinin yavaÅŸlasa da iÅŸ gücü piyasasının güçlü kalmaya devam ettiÄŸini gösterdiÄŸini dile getirdi.
ABD’de 30 yıl vadeli mortgage (konut kredisi) için ortalama faiz oranı yüzde 7,01’e inerek, üst üste üçüncü haftada düşüş kaydetti. ABD’de ikinci el konut satışları da nisanda yüzde 1,9 azalışla beklentilerin altında gerçekleÅŸti.
Öte yandan Nvidia’nın, 28 Nisan’da sona eren 3 aylık dönemde elde ettiÄŸi gelir yıllık yüzde 262 artışla 26 milyar dolara çıkarak rekor tazeledi. Gelirini bir önceki çeyreÄŸe göre de yüzde 18 artıran ÅŸirket, geçen senenin aynı çeyreÄŸinde 7,2 milyar dolar gelir elde etmiÅŸti. Bu geliÅŸmelerle Nvidia’nın hisseleri geçen hafta yüzde 15’in üzerinde deÄŸer kazandı.
Microsoft, Qualcomm’un yapay zeka çiplerine sahip yeni “Surface” bilgisayarlarını tanıttı. Microsoft’un hisseleri yüzde 2,4 kazançla haftayı tamamlarken, Qualcomm’un hisseleri yüzde 8,4 yükseldi.
JPMorgan Chase’in hisseleri ise ÅŸirketin üst yöneticisi (CEO) Jamie Dimon’un emekliliÄŸinin belirtilenden daha erken olabileceÄŸinin sinyalini vermesiyle yüzde 2 düştü.
Bu gelişmelerle, Nasdaq endeksi yüzde 1,41 artarken, S&P 500 endeksi yüzde 0,02 ve Dow Jones endeksi yüzde 2,33 azalış kaydetti. Nasdaq endeksi, 16.920,79 puanla tüm zamanların en yüksek kapanışını gerçekleştirdi.
Gelecek hafta salı tüketici güven endeksi, Dallas Fed imalat aktivite endeksi, çarşamba Richmond Fed sanayi endeksi, perşembe büyüme, toptan stoklar, bekleyen konut satışları, cuma kişisel gelir ve harcamalar takip edilecek.
Avrupa borsalarında, geçen hafta negatif bir seyir öne çıktı.
ECB’nin haziranda ilk faiz indirimine gideceÄŸine kesin gözüyle bakılmasına karşın ECB yetkililerinde temkinli açıklamalar geldi. Berlin’de düzenlenen DZ Bank Sermaye Piyasaları Konferansı’nda konuÅŸan Almanya Merkez Bankası (Bundesbank) BaÅŸkanı Joachim Nagel, Avro Bölgesi’nde enflasyonun hala inatçı olabileceÄŸini belirterek, Avrupa Merkez Bankasının (ECB) haziran ayında faizlerde olası ilk indirimden sonra ne olacağı konusunda taahhütte bulunamayacağını söyledi.
Verilerin ECB’nin haziran ayında yapılacak toplantısına kadar yüzde 2’lik enflasyon hedefine ulaşılması noktasında güveni artırması halinde bankanın haziranda bir faiz indiriminden yana olacağını belirten Nagel, “Ancak böyle bir hamle mutlaka bir dizi faiz indirimi gerektirmeyecektir.” dedi.
Öte yandan, Ä°ngiltere’de açıklanan makroekonomik verilere göre, ülkede Tüketici Fiyat Endeksi (TÃœFE) nisanda aylık yüzde 0,3 ve yıllık yüzde 2,3 artarak öngörüleri aÅŸtı.
Para piyasasındaki fiyatlamalarda enflasyon verileri sonrası, Ä°ngiltere Merkez Bankasının (BoE) eylülde faiz indirimine gitme ihtimali yüzde 76’ya gerilerken, yıl genelinde 2 kez faiz indirimine gideceÄŸine iliÅŸkin öngörüler de zayıfladı.
Ä°ngiltere’de perakende satışlar aylık bazda yüzde 2,3 ve yıllık yüzde 3 azalışla öngörülerin oldukça altında gerçekleÅŸti.
Almanya’da 1. çeyrek Gayrisafi Yurt içi Hasıla (GSYH) çeyreklik bazda yüzde 0,2 artarken, yıllık bazda yüzde 0,2 geriledi. Öte yandan, avro/dolar paritesi, haftayı bir önceki kapanışın yüzde 0,2 altında 1,0850 seviyesinden tamamladı.
Bu geliÅŸmelerle, , haftayı Ä°ngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 1,22, Almanya’da DAX endeksi yüzde 0,06, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,89, Ä°talya’da MIB 30 endeksi yüzde 2,56 deÄŸer kaybıyla tamamladı.
Gelecek hafta pazartesi Almanya’da Ifo iÅŸ dünyası güven endeksi, çarÅŸamba Almanya’da enflasyon, perÅŸembe Avro Bölgesi’nde tüketici güven endeksi, cuma Avro Bölgesi’nde büyüme verileri takip edilecek.
Asya pay piyasalarında, satış ağırlıklı bir seyir hakim olurken, Fed’in gelecek dönem politikalarına yönelik belirsizliklerin söz konusu fiyatlamalarda etkili olduÄŸu görülüyor.
Japonya’da açıklanan verilere göre, ülkede yıllık enflasyon yüzde 2,5’le beklentilerin üzerinde gerçekleÅŸse de, enflasyonun yavaÅŸlaması Japonya Merkez Bankası’nın (BoJ) politika alanını daralttı.
ABD ile Japonya arasındaki faiz farkı Japon yeni üzerindeki satış baskısının güçlü kalmasına neden olurken, Japonya’da enflasyonun istenilen seviyeye çıkmaması BoJ’u faiz artırımı konusunda sınırlıyor.
Bu gelişmelerle, dolar/yen paritesi geçen hafta 157 seviyesinin üzerini test etti.
Çinli elektrikli araba üretici Li Auto’nun zayıf finansal sonuçları da Asya piyasalarındaki negatif seyirde etkili oldu.
Åžirket, bir önceki yıla göre yüzde 52,9’luk bir artışla yaklaşık 80 bin 400 araç teslim ettiÄŸini bildirmesine raÄŸmen yüzde 36,7’lik bir net gelir düşüşü ve 584,9 milyon yuan faaliyet zararı açıkladı.
Li Auto’nun Nasdaq’da iÅŸlem gören hisseleri de haftayı yaklaşık yüzde 18,4 deÄŸer kaybıyla tamamladı.
Japonya’nın en büyük üç finans ÅŸirketi olarak bilinen Mitsubishi UFJ, Sumitomo Mitsui FG ve Mizuho Financial’ın 2023 mali yılı toplam net karının ilk kez 3 trilyon yeni aÅŸarak ÅŸimdiye kadarki en yüksek yıllık seviyesine ulaÅŸtığı bildirildi.
Japonya’da öncü imalat sanayi PMI 50,5 ile öngörüleri aÅŸarak, Haziran 2023’ten bu yana ilk kez 50 seviyesinin üzerine çıkarken, hizmet PMI 53,6’ya geriledi.
Ülkede, dış ticaret açığı 462,5 milyar yen ile beklentilerin altında kalmasının yanı sıra yıllık ihracat ve ithalatın yüzde 8,3 artışla öngörüleri karşılayamaması ülke borsalarının negatif seyretmesine neden oldu.
Çin Merkez Bankası (PBoC) bir ve beÅŸ yıllık gösterge kredi faiz oranlarını (LPR) beklentiler doÄŸrultusunda sırasıyla yüzde 3,45 ve yüzde 3,95’te sabit tuttu.
Güney Kore Merkez Bankası politika faizini değiştirmeyerek, yüzde 3,50 seviyesinde sabit tutarken, kararın ardından açıklamalarda bulunan bankanın başkanı Rhee Chang Yong, faiz artırım ihtimalinin sınırlı olduğunu söyledi.
Öte yandan, Yeni Zelanda Merkez Bankası, politika faizinin beklenenden daha yüksek seviyelerde kısıtlayıcı kalması gerekebileceÄŸinin sinyalini vererek, üst üste yedinci toplantısında da politika faizini yüzde 5,50’de sabit tuttu.
Bu geliÅŸmelerle haftalık bazda Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,36, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 1,35 ve Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 4,83, Çin’de Åžanghay bileÅŸik endeksi yüzde 2,07 deÄŸer kaybetti.
Gelecek hafta pazartesi Çin’de sanayi karları, çarÅŸamba Japonya’da tüketici güven endeksi, cuma Japonya’da Tokyo TÃœFE, sanayi üretimi, perakende satışlar, Çin’de PMI açıklanacak.
Yurt içinde ise Borsa Ä°stanbul’da BIST 100 endeksi haftayı 0,31 artışla 10.676,65 puandan tamamlayarak tüm zamanların en yüksek haftalık kapanışını gerçekleÅŸtirdi.
Dolar/TL, haftayı bir önceki kapanışın yüzde 0,1 üstünde 32,2274’ten tamamladı.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet ÅžimÅŸek, enflasyonu düşürmeye kararlı olduklarını belirterek, “Gelecek sene enflasyonu yüzde 14’e, bir sonraki sene de tek haneye düşürmek için maliye, para ve gelirler politikasında geri adım atmayacağız.” dedi.
ÅžimÅŸek ayrıca “Programımızın ana hedefi dezenflasyondur. Açık veya örtülü bir kur hedefimiz bulunmamaktadır” ifadesini kullandı
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) politika faizini yüzde 50’de sabit bırakırken, bankadan yapılan duyuruda “Nisan ayında aylık enflasyonun ana eÄŸilimi sınırlı bir zayıflama kaydetmiÅŸtir. Yakın döneme iliÅŸkin göstergeler, yurt içi talepte ilk çeyreÄŸe kıyasla yavaÅŸlamaya iÅŸaret etmiÅŸtir.” ifadeleri kullanıldı.
TCMB’nin faiz kararının ardından açıkladığı duyuruda ise makro finansal istikrarın korunması, parasal aktarım mekanizmasının desteklenmesi ve likidite fazlasının sterilizasyonu amacıyla TL mevduat ve KKM hesaplarına uygulanan zorunlu karşılık oranlarının artırıldığı belirtildi.
TCMB BaÅŸkanı Fatih Karahan, “Son verilerimize göre Türk lirası bazlı mevduatın payı AÄŸustos 2023’teki en düşük seviyesi olan yüzde 31’den yüzde 45’e yükseldi.” dedi
Yapı ve Kredi Bankası’nın uluslararası bir müşteriye satılabileceÄŸine iliÅŸkin haber akışı BIST 100 endeksindeki yükseliÅŸte etkili olurken, bankanın hisse fiyatı geçen hafta yüzde 4,13 arttı. Koç Holding hisseleri de yüzde 1,39 yükselirken, ÅŸirketin piyasa deÄŸeri haftayı 19,5 milyar doların üzerinde tamamladı.
​​​​​​​Öte yandan Türkiye’nin 5 yıllık kredi risk primi (CDS), düşüş eÄŸilimini sürdürerek 263,1 baz puan ile Åžubat 2020’den bu yana en düşük seviyesine geriledi.
Gelecek hafta pazartesi reel kesim güven endeksi ve imalat sanayi kapasite kullanım oranı, çarşamba ekonomik güven endeksi ve dış ticaret dengesi, cuma büyüme verileri takip edilecek.
Analistler, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 10.600 ve 10.500 seviyelerinin destek, 10.800 ve 11.000 puanın direnç konumunda olduğunu kaydetti.
AA
Kolaya dev zam
OSB’ler tesis kurup üretim şartıyla kiraya verebilecek
Yurt içinde gözler Fitch’te, yurt dışında ABD’de
Orta Vadeli Program’da esnek çalışma için tarih belli oldu
Narin Güran’ın son sözü ‘çok yorgunum’ olmuÅŸ
Engin Polat ve 3 sanık tahliye edildi
Malta hükümetinden ‘Atatürk’ kararı
Binlerce personelle mahalle yeniden aranacak
MSB: Kılıçlı yemin töreni için inceleme başlatıldı
AYM’den son dakika sokak hayvanları kararı
Ä°stanbul’da okullara saat düzenlemesi
OSB’ler tesis kurup üretim şartıyla kiraya verebilecek
Yurt içinde gözler Fitch’te, yurt dışında ABD’de
Orta Vadeli Program’da esnek çalışma için tarih belli oldu
Narin Güran’ın son sözü ‘çok yorgunum’ olmuÅŸ
Engin Polat ve 3 sanık tahliye edildi
Malta hükümetinden ‘Atatürk’ kararı
Binlerce personelle mahalle yeniden aranacak
MSB: Kılıçlı yemin töreni için inceleme başlatıldı
AYM’den son dakika sokak hayvanları kararı
Ä°stanbul’da okullara saat düzenlemesi